اصول فناوری اطلاعات

رایانش ابری (Cloud Computing) چیست؟

به طور کلی، رایانش ابری (Cloud Computing) در اینترنت ("ابر یا Cloud") عبارت است از: ارائه خدمات رایانشی برای سرورها، ذخیره سازی، پایگاه‌های داده، شبکه، نرم‌افزار، آنالیزها و غیره. شرکت‌هایی که این خدمات رایانشی را ارائه می‌دهند، شرکت‌های ارائه دهنده Cloud نامیده می‌شوند و معمولاً هزینه خدمات رایانش ابری را براساس استفاده، مشابه نحوه پرداخت هزینه آب و برق خانه‌ها می‌پردازند.

هنوز هم اینکه رایانش ابری چگونه کار می‌کند و برای چه مواردی مورد استفاده قرار می‌گیرد، نامفهوم و مبهم است. در ادامه قصد داریم با ارائه چند مطلب در این زمینه راهنمای خوبی برای شناسایی اصطلاحات پایه و رایج رایانش ابری و مفاهیم آن در اختیار شما قرار دهیم. با ما همراه باشید.

کاربرد رایانش ابری  (Cloud Computing)

احتمالاً شما هم اکنون در حال استفاده از رایانش ابری هستید و ممکن است متوجه آن نباشید! اگر از یک سرویس آنلاین برای ارسال ایمیل استفاده کنید، اسناد را ویرایش کنید، فیلم یا تلویزیون تماشا کنید، موسیقی گوش دهید، بازی کنید یا عکس‌ها و فایل‌های دیگر را ذخیره کنید، احتمال دارد که رایانش ابری همه این موارد‌ را در پشت صحنه ممکن سازد. اولین سرویس‌د‌هی رایانش ابری به یک دهه گذشته بازمی‌گردد اما در حال حاضر انواع سازمان‌ها از استارپ‌ها کوچک تا شرکت‌های جهانی، آژانس‌های دولتی تا کمپانی‌های کوچک، به دلایل مختلف تکنولوژی را به‌کار می‌گیرند. در ادامه چند مورد از کارهایی که می‌توانید با Cloud انجام دهید آمده است:

• اپلیکیشن‌ها و سرویس‌های جدید بسازید؛
• داده‌ها را ذخیره کنید، از آن‌ها back up بگیرید و آن‌ها را بازیابی کنید؛
• وبسایت‌ها و وبلاگ‌ها را سازمان‌دهی کنید؛
• فایل‌های صوتی و ویدئوها را منتشر کنید؛
• نرم‌افزارها را براساس نیازهای موجود ارائه کنید؛
• داده‌ها را برای ارائه الگوها و پیش‌بینی تجزیه و تحلیل کنید.

مهمترین مزیت‌های رایانش ابری
رایانش ابری (Cloud Computing) دیدگاه سنتی کسب و کارها را در مورد منابع فناوری اطلاعات (IT) به کلی تغییر داده است. 
در مورد رایانش ابری چه می‌دانید؟ چرا رایانش ابری مشهور شده است؟ در ادامه 6 دلیل رایج برای به‌کارگیری رایانش ابری توسط سازمان‌ها آمده است:
1- هزینه
رایانش ابری هزینه‌های خرید نرم‌افزار، سخت‌افزار، نصب و راه‌اندازی دیتاسنترها یا رک‌های سروری سایت (برق روزانه برای تأمین برق و خنک کردن آن‌ها) و همچنین نیاز به کارشناسان فناوری اطلاعات برای مدیریت زیرساخت ها را از بین می‌برد که این‌ موارد باعث سرعت بخشیدن به کارها می‌شود.
2- سرعت
بیشتر سرویس‌های رایانش ابری به صورت سلف سرویس و براساس نیازهای موجود هستند، بنابراین مقادیر وسیعی از منابع رایانش را می‌توان در چند دقیقه فراهم کرد و تنها با چند کلیک ماوس، کسب و کاری با انعطاف‌پذیری بسیار زیاد ممکن ساخت و از فشار برنامه‌ریزی کاست.
3- مقیاس جهانی
از مزایای سرویس‌های رایانش ابری، مقیاس انعطاف‌پذیر است. در اصطلاح Cloud این بدان معنی است که، مقدار دقیق منابع IT (مانند قدرت رایانشی بیشتر یا کمتر، ذخیره‌سازی و پهنای باند) درست در مواقع مورد نیاز و از موقعیت جغرافیایی مناسب عرضه می‌شود.
4- بهره‌روی
مراکز داده یا دیتاسنترهای سایت نیازمند رک گذاری و استک گذاری بسیاری هستند که شامل نصب و راه‌اندازی سخت‌افزارها، پچ کردن نرم‌افزارها و دیگر کارهای روزمره مدیریت IT هستند. رایانش ابری نیاز به تعداد زیادی از این وظایف را حذف می‌کند، بنابراین تیم‌های فناوری اطلاعات می‌توانند زمان زیادی را برای رسیدن به اهداف مهم کسب و کار خود صرف کنند.
5- عملکرد
بزرگترین خدمات رایانش ابری بر روی یک شبکه جهانی از دیتاسنترهای ایمن اجرا می شود که به طور دائم به آخرین ورژن سخت افزار رایانشی سریع و کارآمد ارتقا می‌یابد. این موضوع مزیت‌های زیادی را برای یک دیتاسنتر واحد در یک شرکت برزگ به ‌همراه دارد که شامل کاهش تأخیر در شبکه برای اپلیکیشن‌ها و صرفه‌جویی در مقیاس بزرگ‌تر می‌شود.
6- قابلیت اطمینان
رایانش ابری امکان پیشتیبانی و بک آپ گرفتن از داده‌ها، بازیابی اطلاعات و تداوم کسب و کار را ساده‌تر و ارزان‌تر می‌سازد، زیرا می‌تون داده را در محل‌های دیگر شبکه ارائه دهنده Cloud منعکس کرد.

انواع خدمات Cloud
اکثر خدمات رایانش ابری (Cloud Computing) در سه دسته قرار می‌گیرند: زیرساخت به عنوان یک سرویس (Infrastructure as a service) یا (IaaS)، پلتفرم به عنوان یک سرویس (Platform as a Service) یا (PaaS)، نرم‌افزار به عنوان یک سرویس (Software as a service) یا (SaaS). این‌ها در اصطلاح لایه‌های رایانش ابری نامیده می‌شوند چراکه هریک از آن‌ها روی دیگری ساخته می‌شوند. دانستن درباره آن‌ها و اینکه چه تفاوتی با هم دارند باعث می شود که اهداف کسب و کار شما به آسانی تحقق یابد.

زیرساخت به عنوان یک سرویس ( (IaaS)
اساسی‌ترین بخش خدمات رایانش ابری است. با IaaS، شما زیرساخت‌های فناوری اطلاعات (سرورها و ماشین‌های مجازی (VMها))، ذخیره سازی، شبکه‌ها و سیستم عامل‌ها را از یک ارائه دهندهCloud ، بر اساس پرداختی که انجام می‌دهید، اجاره می‌کنید.

پلتفرم به عنوان یک سرویس (PaaS)
پلتفرم به عنوان یک سرویس (PaaS) به بخشی از خدمات رایانش ابری اشاره دارد که یک نیاز محیطی را به‌منظور توسعه، آزمایش، ارائه و مدیریت نرم‌افزارهای کاربردی تأمین می‌کند. در واقع فرد برای ساخت برنامه‌های کاربردی خود آزادی عمل دارد.

نرم‌افزار به عنوان یک سرویس (SaaS)
نرم‌افزار به عنوان یک سرویس (SaaS) یک روش برای ارائه نرم‌افزارهای کاربردی در فضای مجازی اینترنت، بر اساس نیاز و معمولا بر اساس اشتراک است. با SaaS، ارائه دهندگان Cloud نرم‌افزارهای کاربردی و زیرساخت‌های اساسی را مدیریت می‌کنند و هر گونه تعمیر و نگهداری مانند ارتقاء نرم‌افزار و پچ کردن امنیتی را سامان‌دهی می‌کنند. کاربرن معمولاً از طریق یک مرورگر وب بر روی گوشی تلفن همراه، تبلت یا کامپیوتر شخصی به برنامه‌های کاربردی در اینترنت متصل می‌شوند.

در ادامه به تفضیل در مورد IaaS، PaaS و SaaS صحبت می‌کنیم.

IaaS چیست؟
زیرساخت به عنوان یک سرویس (IaaS) یک زیرساخت ضروری رایانش است که در محیط مجازی اینترنت ارائه و مدیریت شده است. مقیاس انعطاف پذیری دارد و به سرعت برای نیازهای زیاد و کم انطباق‌پذیر است همچنین پرداخت به اندازه آنچه استفاده می‌شود صورت می‌گیرد.
IaaS به شما کمک می‌کند از هزینه و پیچیدگی خرید و مدیریت سرورهای فیزیکی خود و دیگر زیرساخت‌های مرکز داده (دیتا سنتر) جلوگیری کنید.
هر منبع به عنوان یک جزء خدمت جداگانه ارائه می‌شود و فقط لازم است شما تا زمانی که به آن نیاز دارید، یک منبع خاص را اجاره کنید. ارائه دهنده سرویس رایانش ابری (Cloud Computing) در حین اینکه شما نرم افزارهای خود (سیستم عامل‌ها و برنامه‌های کاربری) را خریداری، نصب، پیکربندی و مدیریت می‌کنید، زیرساخت را سامان‌دهی و مدیریت می‌کند.

سناریوهای رایج کسب و کار IaaS
کسب و کارهای معمولی با IaaS عبارتند از:
تست و توسعه: تیم‌ها می‌توانند به سرعت محیط‌های تست و توسعه را راه‌اندازی و پیاده‌سازی کنند و برنامه‌های کاربردی جدید را سریعتر به بازار عرضه کنند. 
مدیریت وب سایت: راه‌اندازی وب سایت با استفاده از IaaS می‌تواند ارزان‌تر از مدیریت سایت به صورت سنتی باشد.
ذخیره‌سازی، Backup و بازیابی: سازمان‌ها از اختصاص دادن سرمایه به ذخیره‌سازی و رفع پیچیدگی مربوط به مدیریت ذخیره‌سازی اجتناب می‌کنند که به طور معمول نیازمند یک کارمند ماهر برای مدیریت داده‌ها و رعایت الزامات قانونی و برآوردن آن‌ها است. IaaS برای رسیدگی به نیازهای غیرقابل پیش‌بینی و درحال رشد ذخیره‌سازی مفید است. همچنین می‌تواند برنامه‌ریزی و مدیریت سیستم‌های بک‌آپ گیری و بازیابی را ساده کند.
برنامه‌های وب: IaaS همه زیرساخت‌های مورد نیاز برای پشتیبانی برنامه‌های کاربردی وب مانند: ذخیره‌سازی، سرورهای برنامه و وب و منابع شبکه را فراهم می‌کند. سازمان‌ها می‌توانند بلافاصله برنامه‌های وب را در IaaS به‌کار برده و به راحتی مقیاس زیرساخت‌ها را هنگامی‌که نیاز به برنامه‌های کاربردی غیرقابل پیش‌بینی وجود دارد، افزایش یا کاهش دهند.
رایانش با کارایی بالا: رایانش با کارایی بالا (HPC) در ابررایانه‌ها، شبکه‌های کامپیوتری و مجموعه‌ای از کامپیوترها، به حل مشکلاتی با میلیون‌ها متغیر و محاسبه کمک می‌کند. مثال‌هایی در این زمینه عبارتند از: شبیه‌سازی‌های زلزله، پیش‌بینی‌های آب و هوا، مدل‌سازی مالی و ارزیابی طرح محصولات.
تجزیه و تحلیل داده‌های بزرگ (Big data :(Big data یا داده‌های بزرگ یک اصطلاح معروف برای مجموعه داده‌های عظیم است که به طور بالقوه شامل الگوها، روندها و ترکیبات ازرشمندی است. کنکاش در این مجموعه داده‌ها برای استخراج و یافتن الگوهای پنهان، نیازمند قدرت پردازش زیادی است که IaaS این نیاز را به طور مقرون به صرفه‌ای کاهش می‌دهد.